Görüşme;
Temsil (2025 Yılı Genel Kurulunda Emeklilerin temsili ve yol haritası), emekli temsili konusunda Genel Müdürden MSB ve OYAK Yönetim Kurulu Başkanı nezdinde görünür ve formal katkılarının beklenmesi, OYAK Genel Kuruluna OYAD’ın gözlemci olarak katılım talebi, Anıtkabir ziyaretinin emekliye saygı ve eşitlik hakları üzerine kurgulanmış olması, üye hizmetleri çalışmalarında OYAD Derneğinin süreçlere aktif katılımının sağlanması, OYAK Yönetim Kurulu Başkanının OYAD’ın randevu talep yazılarına cevap vermemesi, 2025 yılı nemasının geçmiş yıllar kayıplarını telafi edecek seviyede olması gerekliliği, ülke değil üye menfaati öncelikli/odaklı yatırım/faaliyet politikası izlenmesi, Yönetim Kurulu ve Genel Müdürün yatırım yetkileri, yatırımlara ilişkin kaygılar, EŞİTLİK (Masraf ve riziko kesintileri ile ölüm yardımı miktarlarının haksız/eşitliksiz uygulaması , promosyon miktarı ve kademelendirilmesi), rezerv azaltma ve ayrılış sonucunda ödenen kar payının kar payına faiz uygulamasının hesabındaki haksız uygulama, şeffaflık, nemanın belirlenmesine esas olan “şirket performans ve finansal verileri”ne erişememe, tüm iştirak ve varlıkların tek tek nemaya katkılarının açıklanmaması, üye bilgi taleplerinin karşılanmaması ya da eksik karşılanması, üye hizmetleri, müteakip üye buluşmaları, devlet bankalarından esnaf ve sanatkarlara sunulan uygun kredilerin OYAK üyelerine de sağlanması ve bu kredilerin OYAK’a rezerv/pay artırımı ya da emsal tamamlama şeklinde dönebileceği ve bu yöntemle nakit akışına katkı sağlanması, yeni sosyal konut yapımı projesi, borç verme hizmetlerinde faizlerin yüksekliği, OYAD derneğinin OYAK iştiraklerine ziyaret gerçekleştirmesi, müteakip toplantının OYAK Gn.Md.lüğü Hukuk birimi ve Strateji ve İştirakler Operasyon Genel Müdür Yardımcısı ile yapılması talebi gibi birçok konu üzerinde gerçekleşmiştir. Daha doğrusu bu konulardaki eksiklik ve yanlışlar ile taleplerimizin tekrar dile getirilmesi ve ne şekilde düzeltileceği ve karşılanacağına dair cevapların alınmaya çalışılması şeklinde gerçekleşmiştir.
Gelelim toplantıda aldığımız ya da alamadığımız cevaplara ve intibalara.
Ekte posteri sunulan “Batı Cephesinde Yeni Bir Şey Yok” filminin adı konuyu özetler mahiyette.
Özetlemek gerekirse;
OYAK birçok konuda haklılığımızı kabul ediyor.
Eşitlik başlığı altındaki konular üzerinde çalışıldığı cevabını aldık. Ancak konunun sadeliği ve haklılığı üzerine pozitif bir anlayış göremedik. Bu konuların OYAK tarafından aktüerler ile çalışılması gerekliliği belirtilmiştir ancak kısa vadede bir çözüm üretileceği konusunda iyimser olabileceğimiz bir izlenim edinemedik. Konuların aktüerlerce incelenmesine gerek olmadığını, hesabın çok basit olduğunu, kesintilerin tüm daimi üyelerin yıllık nemasından eşit oranda alınmasının uzun bir aktüer çalışmasına ihtiyaç duymadığını, mutlaka yapılması gerekiyorsa da bu konudaki çalışmalara OYAD olarak katılma ve gerekli açıklama ve değerlendirmeleri yapma isteğimizi ilettik. Özellikle ölüm yardımının miktarı konusunda OYAK kanununda belirtilen miktarın çok üzerinde muvazzafların varislerine ölüm yardımı ödemesi yapılması ve rezervi ne olursa olsun albay rütbesine kadar herkesin aynı miktarda ve yüksek seviyede ölüm yardımını haketmesinin OYAK kanununda belirtilmediğini, kanunun dışına çıkılarak muvazzaflara bu yüksek ödemelerin yapıldığını, ancak emekli daimi üyelere bu konuda ayırımcılık yapıldığını, aynı kanun esnekliğinin emekli üyeler için uygulanmadığını, temsil konusu da dahil olmak üzere OYAK kanununun esnekliklerinden yararlanarak ve OYAK dahili mevzuatının değiştirilerek emekli üyelerin masraf ve riziko kesintileri ile ölüm yardımı konularında uğradığı haksızlığın ve eşitsizliğin düzeltilmesi gerektiğini tekraren ilettik ve bunun öncelikle yerine getirilmesini talep ettik.
Ankara Yapracık sosyal konut projesinin umulduğu gibi üyeler adına olumlu şartlar ile gelişeceği, uygun fiyat ve ödeme şartları ile üyelere sunulacağı bildirilmiştir ki OYAK Mart bülteninde de aynı umut sergilenmiş görünüyor.
Promosyon konusunda anlaşmazlığımız sürüyor. Rezervi ve maaşı çok çok düşük olan binlerce üyeye de iyi bir miktar promosyon ödensin diye rezervi ve maaşı yüksek olanların hakettigi yüksek promosyondan feragat edip genele para kazandırmaya çalıştıklarını anlamış olduk ve bunun yanlışlığını belirterek düzeltilmesini istedik. Bunu önceden de eleştirmiştik, yine dile getirdik ve promosyon ödemesinin yıllık kar payı alan üyelere yapılan kar payı ödemesi olduğundan bahisle promosyon miktarının belirlenmesinde bu kar payını alan üyelerin söz hakkı olması gerektiğini ve promosyon görüşmelerine emekli üyeler adına katılmamız gerektiğini dile getirdik.
Emekli temsili ve temsilde adalet konusundaki eşitsiz uygulamanın hukuki ve sosyal normlara uygun olmadığını örnekledik, 1996 yılından beri emeklilerin OYAK yönetim organlarında temsil edilmesini beklediğimizi ve emekli varlık sahipliği oranının yüzde 45’leri geçerek yarıya yaklaştığını belirterek artık beklemeye tahammülümüz olmadığını, Genel Müdür Murat YALÇINTAŞ’tan MSB ve Yönetim Kurulu nezdinde resmi/yazılı başvuru yapmasını ve haklılığımızı duyurarak onları varlık sahipliği oranında temsilde adaletin sağlanması yönünde göreve çağırmasını, bu konuyu Genel Kurul toplantısı gündemine aldırmasını, bu konunun özellikle mutlaka Genel Müdüre iletilmesini talep ettik. Bu konuya ayrıca bir paylaşım ile değineceğiz. OYAK Genel Müdürünün ya da avukatlarının bu konuda toplantı sonrasındaki günlerde takındığı tutumu ve OYAD’a gönderdikleri 2 avukatın imzaladığı resmi yazıda emekli temsili konusunda takındıkları katı ve külliyen yanlış tutumu vahim olarak değerlendiriyor, Genel Müdür Murat YALÇINTAŞ’ın bugüne kadar emekli üyeler ile beraber OYAK’ı yönetme arzusu ve vizyonu hakkında yaptığı umut veren açıklamaları çöpe attıracak seviyede olduğunu görüyor ve bu konuda OYAK genel Müdürü ile en kısa sürede irtibat kurmaya çalışarak resmi yazıda takınılan tutumu sorgulamak istiyoruz.
OYAD’ın MSB ve OYAK Yönetim Kurulu Başkanı Zekai AKSAKALLI’ya yaptığı resmi randevu talepleri konusunda Genel Müdürün yardımcı olacak şekilde girişimlerde bulunmasını özellikle istedik.
Üye menfaati ile ülke menfaati arasındaki çatışmayı söyleyerek Genel Müdüre kuvvetli bir mesaj daha gönderdik. Genel Müdürün ülke menfaatini önceliklendirmesi ve OYAK Mart bülteninde de bunu açık etmesinin emekli üyeler nezdinde kırılma yaratacak seviyede yanlış olduğunu söyledik.
Yatırımlar üzerine ciddi eleştirilerimizi şirket ve sektör bazında yineledik, açıkça riskleri ve olası iyi yatırım fırsatlarını anlattık.
Rezerv azaltma ve ayrılış sonucunda ödenen kar payının kar payına faiz uygulamasının hesabındaki (faiz hesabının başlatıldığı ilk günün çok geç bir tarih olarak belirlenmesi) haksız uygulamayı eleştirdik ve bir gün herkesin bir şekilde uğrayacağı bu haksız uygulamanın düzeltilmesini talep ettik.
Devlet bankalarından düşük faiz ile OYAK üyelerine (esnafa olduğu gibi) kredi verilmesinin mümkün olmadığı, devletin bu konulara yanaşmayacağını, gerçekleşse bile bu kredilerin üyeler tarafından rezerv/pay artırma gibi yollar ile OYAK'a aktarılmasının sanıldığı gibi OYAK'a yararlı olmayacağını, o paraların nema oranını düşüreceğini ve 1 yıl içerisinde o paralara kar payı verilmek zorunda kalacağını söylediler. Uygun krediler alınsa OYAK üyelerinin rahatlayacağı, ancak ama devlete kamu bankasının zararına olacak bu uygulamayı yaptırmalarının çok olanaklı görülmediği, birçok kesimin de bu konuda talepte bulunabileceği, bu nedenle mümkün görülmediği gibi değerlendirmeler yapılmıştır.
OYAK Mart bülteninde açıklanan 2024 yılı nemasına ilişkin “dağıtıma esas kaynak” içindeki şirketlerden gelen kar miktarının çok düşük olduğunu, 6 milyar TL gibi görünen bu rakamın içinden borsada olan şirketlerin kar ve zararlarını çıkardığımızda, kalan kar miktarının çok düşük olduğunu, kalan miktarın diğer tüm şirketlerin karı olarak görünmesinin çok kötü bir şirketler performansı işareti olduğunu, bazı şirketlerin muhtemel karının küçük özel aile şirketleri tarafından bile yapılabildiğini, nasıl olur da bu kadar düşük kar performansı gösteren OYAK şirketleri olabileceğini sorduk, performansı eleştirdik, iştiraklerden sorumlu Gn.Md.Yrd.ndan randevu talebimizi yineledik. Bu muhtemel kötü performansların hesabının sorulması gerektiğini söyledik. Israrla şirketlerin 2025 yılı özkaynak büyüklükleri ve kar/zarar verilerine erişim sağlanmasını ve üyelere duyurulmasını talep ettik.
2025 OYAK nemasının OYAD’ın “gerçek nema” olgusu üzerinden belirlenmesini beklediğimizi, 2025 nemasının geçmiş yıllar kayıplarını telafi edecek seviyede olması gerekliliğini belirtmemiz karşılığında maalesef üyeleri sevindirecek bir seviyede nema olacağına dair bir izlenim edinemedik. Düşük nemanın emekli üyeler nezdinde kırılmalar yarattığını ve yaratacağını ilettik.
Savunma sanayi alanına yatırım konusundaki çekince ve fırsatları söyledik ve konunun üyelere açıklanmasını istedik.
OYAK Üye buluşmalarının diğer büyük illerde de yapılmasının iyi olacağını telkin etmemiz ve katılım konusunda katkı sunabileceğimizi söylememiz karşılığında İstanbul ve İzmir'de üye buluşmaları yapılmasının planlandığını öğrendik. Bu üye buluşmalarında OYAD’ın katılımcılara kısa bir sunum yapması teklifimiz uygun görülmemiştir.
OYAK Genel Müdürünün Maliye ve Hazine Bakanı ile beraber uluslararası yatırım ortamlarında varlık göstermesini hem risk hem de yaratabileceği fırsatlar bakımından ilgi ile izlediğimizi, başka bir Türk çelik şirketinin daha önce devlet tarafından uluslararası alanda yatırımlar bakımından önünün açılmasına benzer bir şekilde OYAK’a da fırsat yaratacaksa olumlu düşünülebileceğini ifade ettik ancak OYAK’ın bir kamu kurumu gibi devletin yanında görünmesinin tereddütle karşılanabileceğini söyledik.
Somali münhasır ekonomik bölgesindeki sertifikasyon işlerinin sorumluluğunu alan bir yapıda (SOMTÜRK) OYAK’ın yer almasının bu bölgede başka ülkelerin de hak iddia edebileceği, bunun uluslararası bir sorun yaratabileceği, OYAK’ın bu durumda taraf olacağı ve uluslararası yatırım ve faaliyet alanlarında OYAK şirketlerine sıkıntılar yaratılabilme riskinden bahsettik.
Murat Yalçıntaş’ın hem Oyak Genel Müdürü olması hem de aynı zamanda İsdemir ve Ereğli firmalarının Yönetim Kurulu Başkanı olmasının bu şirketlere pozitif yansıması gerektiğini, bu 2 önemli şirketimizde kar ve özkaynak artışı alanında olumlu bir fark yaratılamaması durumunda Genel Müdürün OYAK'ın başında olmasının eleştirilebileceğini işaret ederek bu 2 şirket özelinde yüksek başarı beklediğimizi ilettik.
Mayıs 2026’da icra edilecek OYAK Genel Kuruluna OYAD’ın gözlemci olarak katılımının sağlanmaması durumunda Genel Kurul öncesinde OYAK önünde temsili bir Genel Kurul toplantısı yapacağımızı ve OYAK Genel Kurulunun gündem maddelerinin ne olması gerektiğini ve alınması gereken kararların da nasıl olması gerektiğini temsili kararlar alarak örnekleyeceğimizi söyledik.
Kısaca; bugüne kadarki taleplerimiz hakkında "üzerinde çalışıyoruz"dan farklı bir şey söylenmediğini gözlemledik ve OYAD’ın OYAK sunumu sonrasında OYAK Genel Müdürlüğünde üst yönetimin hukuk yönetimi dahil çok büyük oranda değiştiğini öğrendik.
OYAK tarafında “Yapracık projesi ve üzerinde çalışılacağı söylenen masraf/riziko/ölüm yardımı konuları” hariç olumlu bir gelişme işareti göremedik. Gerçi bu konular da az önemli konular değil, ancak yetersizdir.
OYAK Yönetim Kurulu Başkanı, OYAK Genel Müdürü ve Milli Savunma Bakanı nezdinde girişimlere OYAD olarak devam edeceğimizi ve OYAK emekli daimi üyelerinin tam ve kesintisiz desteğine ihtiyacımız olduğunu saygı ile duyururuz.
OYAD YÖNETİM KURULU
(ORDU YARDIMLAŞMA VE DAYANIŞMA DERNEĞİ)